تدریس برتر فیلم آموزشی دروس دانشگاهی

تحقیق در عملیات یا پژوهش عملیاتی چیست؟

تحقیق در عملیات یا پژوهش عملیاتی Operational Research که به اختصار OR نامیده می شود ، کاربرد یک روش علمی است که در صدد حل مسائل مدیریتی می باشد و هدف آن کمک به مدیران برای تصمیم گیری بهتر است.

تحقیق در عملیات ، بر مجموعه ای از فنون ریاضی تکیه دارد که یا در حوزه ی علم مدیریت (Management Science)  توصعه پیدا کرده اند و یا از سایر رشته های علوم ریاضی ، آمار و غیره اقتباس شده اند.

تحقیق در عملیات تحت عناوینی مثل علم مدیریت ، روش های مقداری ، تحلیل مقداری و علم تصمیم گیری نیز یاد شده است.

تحقیق در عملیات در طول جنگ جهانی دوم توسط دانشمندان انگلیسی توسعه و گسترش پیدا کرد. ابداع روش سیمپلکس (SIMPLEX) برای حل مسائل برنامه ریزی خطی (Linear Programming) توسط جورج دنتزیک (George Dantzig) در سال 1947 از مهم ترین دستاورد های پژوهش های دانشمندان در کاربرد تحقیق در عملیات در سایر مسائل مانند صنعت ، اقتصاد و غیره می باشد.

برنامه ریزی خطی با بهینه سازی (Max یا Min) یک تابع خطی که از محدودیت های مساوی و یا نامساوی تشکیل شده است ، سروکار دارد. تمرکز اصلی OR یا تحقیق در عملیات روی تصمیم گیری مدیران است. برای تصمیم گیری می بایست ابتدا مساله تعریف شود و راه حل های ممکن شناخته شوند و مورد ارزیابی قرار گیرند و از بین آنها یک یا ترکیبی از چند راه حل انتخاب شوند و مورد آزمایش قرار گیرند.

تحقیق در عملیات کاربرد یک روش علمی است که در صدد حل مسائل مدیریتی می باشد و هدف آن کمک به مدیران برای تصمیم گیری بهتر است

در تحقیق در عملیات از مدل های ریاضی استفاده می گردد. بیان سیستم یا مسائل از طریق مدل ها میتواند به شکل های مختلف صورت پذیرد. مدل ها را با توجه به درجه ی انتزاعی بودن به سه دسته تقسیم می کنند:

مدل شمایلی

مدل شمایلی ، جایگزین فیزیکی از سیستم است که معمولاً در اندازه های متفاوت از سیستم اصلی نشان داده می شود. ماکت هواپیما ، کشتی یا اتومبیل مثال هایی از این نوع هستند.

مدل قیاسی

این مدل عیناً شبیه سیستم واقعی نیست ولی رفتار مدل همانند رفتار سیستم است. نمودار سازمانی و غیره از این نوع هستند.

[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row]


مدل ریاضی

با توجه به این که در دنیای تصمیم گیری واقعی ، مسائل بسیار پیچیده ای وجود دارند لذا اکثر تحلیل ها در تحقیق در عملیات با استفاده از مدل های ریاضی انجام می گیرند.

مدل های ریاضی OR ، یا معین (واقعی) هستند که در شرایط اطمینان کامل ایجاد می شوند و پارامتر ها ، نماد ها و نشانه های (سمبل های) به کار گرفته شده در آن قطعاً رخ می دهند ، یا احتمالی هستند که در شرایط نامعین و تصادفی رخ می دهند. در این مدل ها پارامتر ها و ارزش یا مقادیر به طور تصادفی رخ می دهند و یا از یک تابع احتمال پیروی می کنند و یا ترکیبی از مدل های قطعی و احتمالی هستند. در OR مسائل و تصمیمات با نگاه سیستمی بررسی می گردند و از کامپیوتر برای حل مسائل با ابعاد بزرگ استفاده می شود.

 

 

مطالب مرتبط

دیدگاهی بنویسید

بالا